Bugun...



1 Kilogramın Tanımı Değişiyor*

Bir kilogramın bir kilogram olduğunu nasıl biliyoruz bunu hiç düşündünüz mü? Nasıl oluyor da "1 kg" dünyanın her yerinde aynı ağırlığa denk geliyor? Cevabı Fransa'nın başkenti Paris'te ısısı ve basıncı kontrol altında tutulan üç seviyede mühürlü bir laboratuvarın içinde bulunuyor.

facebook-paylas
Tarih: 30-11-2018 21:28

1 Kilogramın Tanımı Değişiyor*

Son birkaç yıldır(40) kilogramı tanımlayan şey; aynı zamanda dünyanın en yuvarlak nesnesi olan ve 2,15 x 10^25 adet silikon 28 atomuna sahip mükemmel küre şeklindeki bir cisim. Sadece bu kürenin yapımında kullanılan hammadenin değeri bile 1 milyon Euro ve binlerce saat işlenerek kusursuz bir küre haline geldikten sonraki değeri ise bunun çok ötesinde. Tüm metrik ağırlık birimleri bu cisme göre belirleniyor ve dünya standardı bu şekilde oluşuyor.

Ne var ki, standart ağırlığı tanımlayan bu birim değişmek üzere. Metroloji alanında çalışan 57 ülkeden biliminsanları Versay'da buluşarak artık kilogramın somut bir cisim değil teorik bir denkleme sabitlenmesini oyladılar. Ancak oylama sadece bir formalite. Bununla ilgili bilimsel çalışmalar, araştırmalar ve tartışmalar çoktan yapıldı ve karar verildi.

Kilogramı Kuantum belirleyecek

Kibble Aygıtı

Kilogram artık evrenin dokusunda yer alan temel bir sabit sayıdan türetilecek. Bunun için kuantum mekaniğinde yer alan 'planck sabiti' kullanılacak. Planck sabiti ise Foton enerjisi ile elektromanyetik dalga frekansının birbirine olan oranından elde ediliyor. Bu oran kuantum mekaniğinde aksiyonun temel birimi olarak da düşünülebilecek bir sabit.

Bir ağırlığı dengelemek için gerekli olan planck sabitini gösteren Kibble adında elektromanyetik güçle ölçüm yapan son derece hassas bir aygıt kullanılacak. Biliminsanları önce kilogramın tanımlanmasını bu şekilde değiştirmeyi oylayacak daha sonra da çalışmalarda ortaya konan Planck sabiti değerini oylayacak ve bu değere Kibble'da karşılık gelen ağırlığı tüm zamanlar ve mekanlar için evrensel 1 kg olarak tanımlayacaklar. Böylece insanoğlu gelecekte hangi ortamda veya gezegende yaşarsa yaşasın tüm ölçüm birimlerini şaşmadan kullanmaya devam edebilecek.

Kilogramın tarihçesi

İlk önce ağırlık biriminin tanımı 1793'te Antoine Lavoisier tarafından yapıldı ve 0.1 metre küp hacmindeki bir buzun erime derecesindeki ağırlığı olarak belirlendi. 'Grave' olarak anılan bu ağırlık aynı zamanda 1 litre suyu da tanımlıyordu. Bu ölçünün de binde birine gram denildi. 1 Kg'ya da 'Grave' demek yerine bin adet gram anlamına gelen kilogram adı verildi.

1799'da 1 Kg'ın tanımı ilk kez değiştirilerek buzun 0 derecesinde değil 4 derece sıcaklıkta erimiş su halinin ağırlığı olması kararlaştırıldı. Ancak suyun yapısı yeterince istikrarlı değildi ve ölçümlerde kullanımı da pratik olmuyordu. Dolayısıyla bu suyun ağırlığına eşit saf platinden oluşan bir silindir yapıldı. Buna da 'Arşiv kilogram' denildi.

Ancak 90 yıl sonra 1889'da bu materyal de güncellenerek platin ve iridyum karışımı bir silindir olarak belirlendi ve günümüze kadar da kullanıldı. Kg birimi üzerinde oynama yapılmadığından emin olmak için aralarında çok ufak farklılıklar olan 14 kopyası, farklılıklar kaydedilerek dünyada 14 farklı ülkeye gönderildi.

1948'de bu kopyalar ağırlıklarında değişim olup olmadığını ölçmek için ilk kez biraraya getirildi ve aynı şartlar altında korunmalarına rağmen zaman içerisinde hepsinin ağırlıklarının değiştiği gözlemlendi. 1990'da yeniden ölçülen kilogramların ağırlıklarının giderek daha fazla değiştiği (50 mikrogram) kaydedildi.

Metrik olmayan diğer tüm ağırlık birimleri de kilograma göre belirlendiği için (0.453559237 kg'ın 1 pound olması kararlaştırılmıştır) kg'ın sabit kalması herkes açısından önemli bir konu.

İçinde tutulduğu fanusların vakumlu ortamında ve tüm kontrol şartlarına rağmen bu değişim nasıl ve neden olduğu tam olarak çözülebilmiş değil ancak dünya sürekli tanımı değişen bir 'standard birim' kullanamayacağı için yeni formüller arandı. Silikon küre bu sorunu moleküler yapı ile çözdü ve ağırlığın ne olduğu sabit atom sayısına bağlandı.

Metre de benzer süreçler geçirdi sıra Kelvin ve Amperde

Bir metre olarak bildiğimiz standart uzunluk birimi ilk olarak Kuzey Kutbu'ndan Ekvator'a kadar olan mesafenin 10 milyonda biri olarak tanımlandı. Ancak bugün vakumlu ortamda ışığın belli bir sürede kat ettiği mesafe ile tanımlanıyor.

Işık değeri kelvin ve elektrik akım şiddeti amper için de benzer şekilde evrensel sabitler belirlenecek ve 20 Mayıs 2019'dan itibaren geçerli olacak. Bu farklılıklar metroloji dünyasının dışında insanların günlük hayatında hissedilmeyecek ancak bilimsel çalışmalar ve özellikle uzay projelerinde önemli olacak.







Etiketler :

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER BİLİM Haberleri

Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HAVA DURUMU
ÇOK OKUNAN HABERLER
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Alanyaspor 10 5 1 4 19 11 19 +8
2 Sivasspor 10 5 2 3 18 11 18 +7
3 Yeni Malatyaspor 10 5 3 2 24 12 17 +12
4 Fenerbahçe 10 5 3 2 18 10 17 +8
5 Trabzonspor 10 4 2 4 19 13 16 +6
6 İstanbul Başakşehir 10 4 2 4 16 12 16 +4
7 Galatasaray 10 4 2 4 11 9 16 +2
8 Beşiktaş 10 4 3 3 13 13 15 0
9 Gaziantep FK 10 4 3 3 16 19 15 -3
10 Konyaspor 10 3 3 4 12 14 13 -2
11 Kasımpaşa 10 3 4 3 14 15 12 -1
12 Göztepe 10 3 4 3 9 11 12 -2
13 Denizlispor 10 3 5 2 9 12 11 -3
14 Antalyaspor 10 3 5 2 11 19 11 -8
15 Çaykur Rizespor 10 3 5 2 10 18 11 -8
16 MKE Ankaragücü 10 2 5 3 7 15 9 -8
17 Gençlerbirliği 10 1 5 4 13 15 7 -2
18 Kayserispor 10 1 5 4 9 19 7 -10
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 10 6 2 2 16 11 20 +5
2 Balıkesirspor 10 5 3 2 14 9 17 +5
3 Akhisarspor 10 5 3 2 13 10 17 +3
4 BB Erzurumspor 10 5 3 2 11 8 17 +3
5 Ümraniyespor 10 5 3 2 18 11 17 +7
6 Fatih Karagümrük 10 4 2 4 15 10 16 +5
7 Bursaspor 10 6 3 1 15 13 16 +2
8 Altay 10 4 3 3 16 14 15 +2
9 Keçiörengücü 10 3 1 6 7 6 15 +1
10 Menemenspor 10 4 4 2 8 11 14 -3
11 Adana Demirspor 10 2 2 6 11 8 12 +3
12 İstanbulspor 10 2 2 6 16 16 12 0
13 Osmanlıspor FK 10 4 5 1 13 16 10 -3
14 Boluspor 10 2 5 3 10 12 9 -2
15 Giresunspor 10 2 5 3 9 16 9 -7
16 Adanaspor 10 1 4 5 12 17 8 -5
17 Altınordu 10 1 6 3 9 17 6 -8
18 Eskişehirspor 10 2 7 1 13 21 2 -8
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa FK 11 10 0 1 36 10 31 +26
2 Samsunspor 11 7 0 4 21 4 25 +17
3 Yeni Çorumspor 11 7 3 1 17 12 22 +5
4 Afjet Afyonspor 11 6 3 2 20 11 20 +9
5 Sancaktepe Bld 11 6 4 1 19 8 19 +11
6 Zonguldak Kömürspor 11 5 3 3 14 9 18 +5
7 Hekimoğlu Trabzon 11 5 4 2 22 20 17 +2
8 Pendikspor 11 5 4 2 14 12 17 +2
9 İnegölspor 11 5 5 1 15 10 16 +5
10 Sarıyer 11 4 3 4 12 11 16 +1
11 Tarsus İdman Yurdu 11 5 5 1 9 16 16 -7
12 Gümüşhanespor 11 3 6 2 12 16 11 -4
13 Amed Sportif 11 2 4 5 7 12 11 -5
14 Hacettepe Spor 11 3 6 2 9 22 11 -13
15 Kırklarelispor 11 2 5 4 7 18 10 -11
16 1922 Konyaspor 11 3 8 0 11 19 9 -8
17 Başkent Akademi FK 11 2 7 2 12 17 8 -5
18 Şanlıurfaspor 11 0 10 1 1 31 14 -30
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 11 7 1 3 21 11 24 +10
2 Artvin Hopaspor 11 6 1 4 22 10 22 +12
3 24 Erzincanspor 11 6 1 4 15 6 22 +9
4 Karaköprü Belediyespor 11 5 0 6 11 3 21 +8
5 Buca FK 11 6 4 1 16 15 19 +1
6 68 Aksaray Belediyespor 11 5 3 3 13 5 18 +8
7 Çatalcaspor 11 4 2 5 13 11 17 +2
8 Çankaya FK 11 4 3 4 13 11 16 +2
9 Şile Yıldızspor 11 3 4 4 9 9 13 0
10 Düzcespor 11 3 4 4 5 8 13 -3
11 Silivrispor 11 3 5 3 12 13 12 -1
12 Erzin Spor Kulübü 11 2 3 6 9 10 12 -1
13 Sultanbeyli Bld. 11 2 4 5 7 10 11 -3
14 Yeni Orduspor 11 1 2 8 3 6 11 -3
15 Yomraspor 11 2 4 5 7 11 11 -4
16 Kızılcabölükspor 11 2 4 5 11 16 11 -5
17 Tokatspor 11 0 8 3 6 20 3 -14
18 Manisaspor 11 0 8 3 6 24 3 -18
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 08/11/2019 Fenerbahçe vs Kasımpaşa
 09/11/2019 Gençlerbirliği vs Kayserispor
 09/11/2019 Çaykur Rizespor vs Antalyaspor
 09/11/2019 Sivasspor vs Konyaspor
 09/11/2019 Gaziantep FK vs Galatasaray
 10/11/2019 Göztepe vs Yeni Malatyaspor
 10/11/2019 Trabzonspor vs Alanyaspor
 10/11/2019 Beşiktaş vs Denizlispor
 10/11/2019 İstanbul Başakşehir vs MKE Ankaragücü
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 08/11/2019 Adana Demirspor vs Eskişehirspor
 09/11/2019 BB Erzurumspor vs Akhisarspor
 09/11/2019 Giresunspor vs Osmanlıspor FK
 09/11/2019 İstanbulspor vs Menemenspor
 09/11/2019 Altay vs Fatih Karagümrük
 10/11/2019 Keçiörengücü vs Adanaspor
 10/11/2019 Ümraniyespor vs Hatayspor
 10/11/2019 Boluspor vs Bursaspor
 10/11/2019 Balıkesirspor vs Altınordu
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/11/2019 Bodrumspor vs Niğde Anadolu FK
 10/11/2019 Kahramanmaraşspor vs Bandırmaspor
 10/11/2019 Sivas Belediyespor vs Bayburt Özel İdare Spor
 10/11/2019 Van Spor vs Eyüpspor
 10/11/2019 Ankara Demirspor vs Elazığspor
 10/11/2019 Ergene Velimeşe vs Kırşehir Belediyespor
 10/11/2019 Etimesgut Belediyespor vs Kastamonuspor
 10/11/2019 Kardemir Karabükspor vs Sakaryaspor
 10/11/2019 Uşak Spor vs Tuzlaspor
 10/11/2019 Ergene Velimeşe - Kırşehir Belediyespor Kırşehir Belediyespor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Kırşehir Belediyespor yenilmez
 10/11/2019 Kardemir Karabükspor - Sakaryaspor Kardemir Karabükspor ligde evindeki son 5 maçını kaybetti  Sakaryaspor kazanır
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/11/2019 Yomraspor vs 24 Erzincanspor
 09/11/2019 Sultanbeyli Bld. vs Buca FK
 10/11/2019 Artvin Hopaspor vs Erzin Spor
 10/11/2019 Yeni Orduspor vs Silivrispor
 10/11/2019 Çatalcaspor vs 68 Aksaray Belediyespor
 10/11/2019 Kızılcabölükspor vs Şile Yıldızspor
 10/11/2019 Manisaspor vs Düzcespor
 10/11/2019 Serik Belediyespor vs Karaköprü Belediyespor
 10/11/2019 Tokatspor vs Çankaya FK
 10/11/2019 Kızılcabölükspor - Şile Yıldızspor Kızılcabölükspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Şile Yıldızspor yenilmez
 10/11/2019 Serik Belediyespor - Karaköprü Belediyespor Serik Belediyespor ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi  Serik Belediyespor yenilmez
 10/11/2019 Tokatspor - Çankaya FK Çankaya FK ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Çankaya FK yenilmez
 10/11/2019 Serik Belediyespor - Karaköprü Belediyespor Karaköprü Belediyespor ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi  Karaköprü Belediyespor yenilmez
 10/11/2019 Kızılcabölükspor - Şile Yıldızspor Şile Yıldızspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Kızılcabölükspor yenilmez
 10/11/2019 Manisaspor - Düzcespor Manisaspor ligdeki son 11 maçında hiç kazanamadı  Düzcespor yenilmez
 10/11/2019 Tokatspor - Çankaya FK Tokatspor ligdeki son 11 maçında hiç kazanamadı  Çankaya FK yenilmez
NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
YUKARI YUKARI